Batı Anadolu’nun Orta ve Geç Tunç Çağı’na (MÖ 2000–1200) ait 483 yerleşim alanını kapsayan kapsamlı bir dijital katalog, uluslararası bir dergide yayımlanarak bilim dünyasının kullanımına açıldı. Türkiye’de uzun süredir dağınık ve farklı arşivlerde bulunan arkeolojik veriler ilk kez bütüncül, karşılaştırılabilir ve coğrafi olarak doğrulanmış tek bir veri seti altında toplandı. Çalışma, üç araştırmacının on yılı aşan derleme ve doğrulama süreci sonunda oluşturuldu.
Katalog; höyükler, yerleşim merkezleri, mezarlık alanları, tahkimli tepeler ve antik maden işletmeleri dahil olmak üzere Batı Anadolu’nun geniş bir bölümünü kapsıyor. Tüm koordinatlar WGS 84 sistemi üzerinden standart hâle getirilirken, her yerleşime dönem bilgisi, arkeolojik özellikler, yayın referansları ve semantik veri bağlantıları eklendi. Veri seti toplam 16 dosyadan oluşuyor ve tamamı açık erişimli formatlarda yayımlanıyor.
Bu kapsamlı çalışma Türkiye açısından birkaç başlıkta kritik önem taşıyor:
Türkiye arkeolojisi için ilk kez Batı Anadolu’nun Tunç Çağı yerleşim sistemi bütüncül bir mekânsal yapı içinde görülüyor. Yıllara yayılmış kazı raporları ve yüzey araştırmaları tek bir standarda kavuşturuluyor. Veri seti Türkiye’de uzun süredir eksikliği hissedilen coğrafi tabanlı Tunç Çağı haritalarına açık kaynak oluşturuyor. Uluslararası veri tabanlarıyla kurulan bağlantılar (Wikidata, Pleiades, iDAI.gazetteer vb.) Türkiye’deki arkeolojik alanların küresel bilimsel altyapıya entegre olmasını sağlıyor. Batı Anadolu’nun ticaret yolları, madencilik geçmişi ve Luwi kültür alanına ilişkin araştırmalar için güvenilir bir mekânsal referans sunuyor. Çalışma özellikle bölgenin tarihsel rolünü daha görünür hâle getirmesiyle dikkat çekiyor. Tunç Çağı’nda Ege–Anadolu–Yakındoğu hattındaki kültürel ve ekonomik etkileşimlere dair Türkiye kaynaklı veriler uluslararası akademiye açık ve doğrulanabilir bir şekilde aktarılıyor.
Katalog ayrıca, Batı Anadolu’da prehistorik madencilik faaliyetlerine ilişkin 25 eski maden yatağını da içeriyor. Bu kayıtlar, bölgenin Tunç Çağı metal üretimi açısından kritik bir merkez olduğunu gösteren bilimsel değerlendirmelere yeni bir doğrulama zemini sağlıyor.
Çalışmanın uluslararası bir bilimsel veri dergisinde yayımlanmış olması, Türkiye arkeolojik mirasının dünya araştırmalarıyla uyumlu metodolojiyle sunulmasını sağlıyor. Katalog, araştırmacıların yanı sıra kültürel miras yönetimi, müzecilik, coğrafi bilgi sistemleri ve tarihsel çevre planlaması için de geniş kullanım alanı sunuyor.
Bu dijital atlasın, Türkiye’nin arkeolojik veri üretiminde standardizasyon ve açık bilim ilkeleri açısından önemli bir eşik oluşturması bekleniyor. Batı Anadolu’nun Tunç Çağı geçmişine dair bu bütüncül çalışma, bölgenin tarihöncesi dönemlerdeki gerçek yoğunluğunu ve kültürel çeşitliliğini görünür kılan en kapsamlı veri seti olarak kayda geçti.
